Refluks želudačnog sadržaja do nivoa ždrela i larinksa naziva se laringofaringealni refluks, koji može postojati kao takav ili laringealni i faringealni refluks kao posebni entiteti, i kao takvi dovesti do drugih oboljenja kao što su rhinitis, sinusitis, otitis media, prekanceroznih i kanceroznih stanja. Utvrditi povezanost i uticaj gastroezofagusne refluksne bolesti na pojavu, učestalost i dužinu trajanja zapaljenskih procesa i oštećenje sluzokože larinksa. Svi pacijenti su obrađeni anamnestički, laboratorijski i kod svih je odrađena indirektna hipofaringo i laringoskopija. Podaci o odrađenoj gastroskopiji dobijeni su na osnovu povratnih specijalističkih izveštaja gastroenterologa. 120 ispitanika sa dispeptičkim tegobama, kod kojih je anamnestički postojao i neki od simptoma oboljenja gornjih disajnih puteva. 62 (51,66%) ispitanika muškog i 58 (48,33%) ženskog pola. Prosečna starosna dob 54 godine . U 82 (68,33%) ispitanika bila je pojačana salivacija (jedan od vodećih simptoma) od tog broja u 61 (74,39%) ispitanika bio je prisutan i laringitis. U 68 (56,66%) slučajeva gde je kašalj bio dominantan simptom, laryngitis je bio prisutan u 26 (38,23%). Kod ukupnog broja pacijenata sa globus senzacijama 70 (58,33%), laringitis je bio prisutan u 38 (54,28%) ispitanika. Pušenje je bilo zastupljeno sa 65,83% (70) ispitanika, procenat ispitanika sa hroničnim laringitisom u ovoj grupaciji iznosio je 69,62% (55) ispitanika. Nakon odrađene gastroskopije i otorinolaringoloških pregleda, kod 62 (51,66%) ispitanika dijagnostifikovana gastroezofagusna refluksna bolest (GERD), od tog broja, kod 43 (69,35%) ispitanika bio dijagnostifikovan i laringitis. Nakon tromesečnog praćenja pacijenata posle uvođenja terapije (H2 blokatori, inhibitori protonske pumpe i antacidi) kod 28 (65,11%) ispitanika (od ukupno tretiranih), došlo je do poboljšanja nalaza. Rezultati ove studije ukazuju na značajnu korelaciju između gastroezofagealne refluksne bolesti i hroničnog laringitisa, kao I na povoljan uticaj i dejstvo antacidne terapije u lečenju laringitisa.

Univerzitetski studenti predstavljaju potencijalne profesionalce sa značajnim ulogama u budućnosti, te su zato njihovi stavovi o zdravom načinu života od povećane važnosti. Cilj rada je procena stepena fizičke aktivnosti, i identifikovanje određenih relevantnih pokazatelja o nezdravim životnim navikama (pušenje, alkohol, sedentaran način života) među studentima Državnog univerziteta u Novom Pazaru. Istraživanje je sprovedeno među studentima I i IV godine Državnog univerziteta u Novom Pazaru, u maju 2013.godine. Kao instrument istraživanja korišten je anonimni anketni upitnik, posebno konstruisan za ovo istraživanje. Anketni odgovori su direktno unošeni u posebno pripremljenu bazu podataka. Za statističku obradu podataka korišćen je statistički softverski paket SPSS 18.0. Za statističku analizu korišćeni su metodi deskriptivne statistike i Hi-kvadrat test na nivou značajnosti p<0,05. Statističkom analizom je potvrđeno da postoji značajna razlika u proporciji studenata koji se bave sportsko rekreativnim aktivnostima između I i IV godine studija (Hi-kvadrat 5,882; p<0,05). Proporcija studenata I godine koji koji vežbaju 2-3 puta nedeljno značajno je manja od proporcije studenata IV godine (Hi-kvadrat 6,332; p<0,05). Nema statistički značajne razlike između proporcija studenata I i IV godine koji konzumiraju alkohol (Hi-kvadrat 0.231; p>0.05). Prisutan je značajan broj nepušača među studentima I godine preko 85 %, dok ih je među studentima IV godine oko 73%. Proporcija studenata I godine koji puše ne razlikuje se značajno od proporcije studenata IV godine koji puše (Hi-kvadrat 1,334; p>0,05). Uočljiv je podatak koji može da zabrinjava, a to je da skoro duplo više studenata I godine u odnosu na one koji su IV godina, se ne bavi nikakvim sportsko rekreativnim aktivnostima. Neophodno je insistirati na usvajanju zdravih stilova života kod studenata koji su na putu zrelosti i odgovornosti za sebe i za zajednicu.

U dijagnostičkom algoritmu, ehotomografija nije metoda izbora, u otkrivanju maligniteta debelog creva. Međutim u praksi, sa nejasnim kliničkim simptomima i bez hemokult testa, ehotomografija je često prvi korak u dijagnostici. Naša iskustva ukazuju da ehotomografija kao prva dijagnostička metoda daje dobre rezultate u otkrivanju tumorske izmenjenosti debelog creva. Cilj istraživanja je bio da procenimo ulogu ehotomografije, kao prve dijagnostičke metode, u otkrivanju tumora debelog creva. Tokom prethodnih 6 meseci, u Službi za radiološku dijagnostiku KBC “Dr Dragiša Mišović“, u 14 pacijenta otkriveni su tumori debelog creva. U 11 pacijenata ehotomografija je bila prvi primenjeni dijagnostički metod. Kod svih pacijenata učinjen je hemokult test, CT abdomena i male karlice kao i endoskopski pregled sa biopsijom. Histopatološki nalaz odgovarao je adenokarcinomu. Ultrazvučna dijagnostika obavljana je na aparatu marke Toshiba. Ehotomografski je u 11 od 14 pacijenata uočeno zadebljanje zida kolona, sa suspektnim znacima infiltracija zida. Solidne mase, hipo-heteroehogenog izgleda uočene su u 11 pacijenata, nejasan oblik lumena creva u 9 pacijenta, nazubljene ivice suspektnog infiltrata u 6 pacijenta, zarobljen vazduh u tumorskoj (pseudotumorskoj) masi u 6 pacijenta, patološki izmenjeni regionalni limfni nodusi uočeni su u 3 pacijenta, a prisustvo distalnog rasejanja bolesti, u vidu sekundarnih depozita u jetri u 4 pacijenta. Tumorska masa veća od 5 cm uočena je u 8 pacijenta. Senzitivnost izvršene ehotomografske dijagnostike iznosila je 78,6%, specifičnost 83,3%, pozitivna prediktivna vrednost 68,7%, negativna prediktivna vrednost 89,3%, dok je tačnost izvršene dijagnostike iznosila 81,8%. Ehotomografija, kao prvi dijagnostički korak, daje doprinos u postavljanju konačne dijagnoze. To je od značaja u proceni dijagnostičnog i terapijskog kostbenefita, uz kraću dijagnostičku obradu, što vodi ka endoskopskom pregledu, ali i u kliničkoj proceni proširenosti osnovne bolesti, imajući u vidu neravnomernu i nedovoljnu dostupnost CT pregleda u našim uslovima.

Abnormal liver function tests occur in 3-5% of pregnancies, with many potential causes, including coincidental liver disease (most commonly viral hepatitis or gallstones) and underlying chronic liver disease. Pruritus in pregnancy is common, affecting 23% of pregnancies, of which a small proportion will have obstetric cholestasis. Intrahepatic cholestasis of pregnancy (ICP) is a cholestatic disorder characterized by pruritus with onset in the second or third trimester of pregnancy, elevated serum aminotransferases and bile acid levels, and spontaneous relief of signs and symptoms within two to three weeks after delivery. ICP is observed in 0.4-1% of pregnancies in most areas of Central and Western Europe and North America. Genetic and hormonal factors, but also environmental factors may contribute to the pathogenesis of ICP. Intrahepatic cholestasis of pregnancy increases the risk of preterm delivery (19- 60%), meconium staining of amniotic fluid (27%), fetal bradycardia (14%), fetal distress (22-41%), and fetal loss (0.4-4.1%), particularly when associated with fasting serum bile acid levels >40 μmol/L. Important ICP-induced changes in serum profiles of amidated bile acids were observed, involving both a marked increase in cholic acid concentration and a shift towards a higher proportion of taurine-conjugated species. Ursodeoxycholic acid (10-20 mg/kg/d) is today regarded as the first line treatment for intrahepatic cholestasis of pregnancy. Delivery has been recommended in the 37-38th week when lung maturity has been established.

Main point of prevention of tuberculosis is the existence of basic knowledge about risc factors (smoking habit, alchohol abuse) which contribute to apperance of tuberculosis and influence to therapy. In order to assess the influence of potential risc factors a crossanalysis was made for the years 2002-2004, 2007-2009 and 2012-2014 . During the period of 12 years, 230 cases of TB were included in the study. The mean age of all subjects was 45.81±16.98. There were (61.7–73.2%) males and this observation is supported by reENGLISH 2014; 43 (3) 23-29 29 ORIGINALNI RADOVI ports that males had signitificantly higher risc for more severe lung destruction (69.2-84.6%), as evidenced by bilateral lung cavitation (86.1-100%) than females. In total 45.6–76.7% were smear-positive. Alcohol use disorders increased (11.8–29.4%; p=0.02) as a smoking habit (44.1–47.1%). In cases with severe lung destruction as a lung cavitation incrised cigarette smoking (46.6–60.0%) and alcoholism (19.4–50.0%; p=0.007). Linear regression analysis confirmed a statistically significant correlation between severe form of TB and smoking habit (>20 cigarettes per day, p=0.04) and alcohol use disorders (p=0.004). Successful control in reducing smoking, alcohol use disorders and, could favorably impact the TB morbidity rate.

29 - year Lichen planus is a chronic, inflammatory, autoimmune skin disease, that is often manifested, except on the skin, in the oral cavity in a variety of clinical forms. The prevalence of the disease in the general population is about 1-2%. Etiopathogenesis is not still well understood. Histopathology, in addition to the basic methods, anamnesis and physical examination, is vital for proper diagnosis of oral lichen planus (OLP). Very diverse and loaded histological findings are common for all forms of oral lichen planus. We reported the case of oral lichen planus in a 49 years old male patient, who presented to the Dentistry clinic of Medical faculty of Priština with burning and itching symptoms and changes in the buccal mucosa. Histopathological analysis of biopsy tissue conformed clinical diagnosis of lichen planus. Due to the possibility for malignant transformation of lesions, the long-term follow-up of patients with this disease is of great importance.

Pulmonary embolism (PE) and venous thromboembolism are two clinical manifestations of a single entity - venous thromboembolism. PE usually occurs through due thrombi from the lower veins, and in 10-15% of cases are due thrombus from upper veins or right heart failure. Significance is mainly determined by the frequency (1/1000 per year in the adult population; less in younger but significant increase with increasing age), the risk of mortality is important in acute and chronic diseases that are associated with this clinical manifestation. Acute pulmonary embolism is often fatal, with a mean annual mortality of about 30% in untreated. Many deaths occur because of recurrent PE within the first few hours after the initial event. In the nineteenth century, Virchow the mechanism of thromboembolism categorized into three groups: changes in the blood vessel wall, a reduction of blood flow (path) and changes in the composition of the blood (hypercoagulable, prothrombotic). Modern interpretation of the pathogenesis of thromboembolism, which is processed corresponds Virhovljevom concept. In general thromboembolic events can be a result of complications of individual risk factors as increased thrombotic potential.

Osteoporoza se definiše kao sistemski skeletni poremećaj sa smanjenom koštanom masom i mikroarhitekturalnim oštećenjem koštanog tkiva. Faktori rizika su pojave koje znatno menjaju očekivani apsolutni rizik, odnosno verovatnoću pojave bolesti u odredjenoj populaciji. Starenje i pušenje su najčešće navodjeni faktori rizika za razvoj osteoporoze. Cilj našeg rada bio je da utvrdi najčešće prisutne faktore rizika za nastanak osteoporoze. U našem istraživačkom radu je obradjeno ukupno 88 bolesnika koji su podeljeni u dve grupe prema broju popušenih cigareta i dužini pušačkog staža. Rezultati su pokazali da faktori rizika: loše životne navike (pušenje i uzimanje kafe), su značajno zastupljeni kod pacijenata obolelih od osteoporoze. Kako bi smo blagovremeno sproveli lečenje, zaključili smo na osnovu dobijenih rezultata, da je potrebno aktivno tragati za faktorima rizika odgovornim za nastanak osteoporoze.

Prikazan je slujaj poznice stare 52 godine sa abdominalnom aktinomykozom, kod koje su se symptoms zapatili dva mecea pre hospitalizationizacije. Abdominal actinomycosis is rare, chronic, granulomatous infection, koju karakterime pojaja ''sumpornih granula''. It usually occurs in patients with surgical interventions or invasive procedures, manifesting tumors in the abdomen. The diagnosis is often difficult to establish. U manje od 10% is placed preoperatively. Definitive diagnosis is based on makroskopskom and histološkom pregledu sampler zavrentih tsikava. Lečenje is carried out intravenskom primenom coché doza penicillin u durati od 2-6 nedelja, a potom peroralna antibiotska terapija traje još 6-12 meseci.