Ocenjivanje radne sposobnosti (ORS) je postupak koji služi da se na osnovu bioloških funkcija organizma neke osobe i zahteva određenog posla i karakteristika radnog mesta utvrdi da li je ispitivana osoba sposobna za taj posao ili grupu poslova. ORS izvršnih radnika na železnici se obavlja prema programu propisanom Pravilnikom o predhodnim i periodičnim pregledima zaposlenih na radnim mestima sa povećanim rizikom (Službeni glasnik RS br. 120/07) i Pravilniku 655 o zdravstvenim uslovima koje moraju ispunjavati železnički radnici koji neposredno učestvuju u vršenju železničkog saobraćaja. Jedna od hroničnih bolesti sa kojima se susrećemo tokom ORS je hronična opstruktivna bolest pluća (HOBP). Definicija kontraindikacija za rad železničkih radnikau izvršnoj službi koji boluju od HOBP sadržana u pravilniku 655 je veoma uopštena. Zato smo, da bi olakšali i poboljšali kvalitet procene radne sposobnosti, razvili algoritam za procenu radne sposobnosti kod ovih radnika. Prema GOLD (Global Initiative for Chronic Obstructive Lung Disease) smernicama kod sumnje na postojanje HOBP najpre treba dokazati da bolest postoji, a za potrebe medicine rada smatrali smo važnim ujednačiti i pojasniti kriterijume za ocenu radne sposobnosi, što je rezultovalo dijagnostičkim algoritmom za ORS. Takođe je važno voditi računa za koje radno mesto se ORS vrši. Primena dijagnostičkog algoritma tokom ORS, omogućuje da se kod izvršnih radnika na železnici i na radnom mestu sa povećanim rizikom koji boluju HOBP izvrši optimalna procena težine bolesti, utvrdi efikasnost terapijskog tretmana, proceni da li su nedostaci funkcinalno kompenzovani i utvrdi dinamika vanrednih perodičnih pregleda.

Dijagram toka studije predstavlja sastavni deo usklađenih standarda o izveštavanju (CONSORT). Preporučuje se njegova primena u izveštavanju ogleda sa klaster randomizacijom. Cilj rada je da se predstavi učestalost korišćenja dijagrama toka u klaster randomizovanim studijama u skladu sa standardima o izveštavanju. Urađeno je pretraživanje Medline-a i za analizu izdvojeno 474 studija sa klaster randomizacijom. Studije su pregledane u cilju otkrivanja upotrebe grafičkog prikaza, primene standarda o izveštavanju i vremena publikovanja studije. U zavisnosti od trajanja, studije su podeljene na one koje su prikazale završena istraživanja i one čije je izvođenje još uvek u toku. Učestalost dijagrama toka je bila statistički značajno veća u studijama koje su se pridržavale standarda (86,2%) u odnosu na studije koje nisu koristile CONSORT smernice (71,4%), i u studijama koje su prikazale završena istraživanja (81,2 %) u odnosu na studije koje su predstavljale pilot projekte (54,3%). Primena CONSORT-a je zabeležena u 145 (31%) literaturnih jedinica. Broj klaster randomizovanih studija dobijenih pretraživanjem MEDLINE-a niskom cluster randomized trial [ti] i cluster randomised trial [ti] i primena CONSORT-a u izveštajima klaster randomizovanih studija linearno rastu tokom vremena (p<0,001). Učestalost primene dijagrama toka je veća u izveštajima klaster randomizovanih studija koji su rađeni u skladu sa standardima o izveštavanju.

Oštećena tolerancija glukoze,pojam poznat kao predijabetes , predstavlja stepenicu ispred razvoja dijabetes mellitusa tip 2 i može se javiti i deceniju pre manifestnog oblika dijabetesa i sve je češći u mlađoj populaciji. Cilj rada bio je da utvrdi uticaj fizicke neaktivnosti na pojavu predijabatesa i dijabetes mellitusa tip 2. Obrađeno je 80 bolesnika u endokrinološkoj ambulanti Interne klinike KBC Priština-Gračanica, u Lapljem Selu.Ispitanici su anketirani uputnikom iz vodiča Nacionalnog programa za prevenciju dijabetesa tip 2 Republike Srbije. Svim ispitanicima su odrađene polne, demografske i antropometrijske karakteristike kao istepen intolerancije glukoze. Od 80 pacijenata, 33 (41,25%) su muškog pola, a 47 (58,75%) su ženskog pola. Nema statističke značajnosti Hi² testa raspodele ispitanika prema familijarnoj anamnezi (=0,007, p>0,05). Fizička neaktivnost je registrovna u 16 ispitanika (20%), a ostalih 64 ispitanika je fizički aktivno. Normalna glikemija natašte u fizički neaktivnih ispitanika je bila u 56,25% (9), a glikemiju veću od 7 mmol/l je imalo 18,75% ispitanika. Pozitivan OGTT nalaz kod fizički neaktivnih ispitanika je potvrđen u 62,5% , a pozitivan OGTT nalaz kod fizički aktivnih je registrovan u samo 5 ispitanika (11,36%). Ispitanici sa rizikom za nastanak dijabetesa tip 2 (skor 12 i više) u 60% su bili fizički neaktivni. Umerena fizička aktivnost uz korekciju telesne mase ,može znatno da „odloži“ nastanak dijabetes mellitus-a tip 2.

Instrumenti kvaliteta života specifični za dermatologiju, sve češće se primenjuju u istraživanju kod pacijenata sa kožnim bolestima. CIlj je ispitati odnos ocena kvaliteta života dobijenih primenom dva za dermatologiju specifična instrumenta. Istraživanjem je obuhvaćeno 62 ispitanika sa kožnim bolestima, kod kojih je kvalitet života ocenjen primenom instrumenata specifičnih za dermatologiju (tj. Dermatology Life Quality Index-DLQI i Skindex-16), namenjenih upotrebi kod svih kožnih bolesti. Ukupni skorovi DLQI i Skindex-16 nalazili su se u jakoj korelaciji (r=0.87; p<0.001). Postojale su i statistički značajne korelacije ukupnog skora DLQI sa skorovima za podskale simptomi, emocije i funkcionisanje iz Skindex-16 instrumenta (r=0.53, r=0.77 i r=0.86, redom). Ukupan skor Skindex-16 nije bio u korelaciji sa skorom za podskalu tretman iz DLQI-a, međutim, bio je u korelaciji sa skorovima za podskale simptomi i osećanja, dnevne aktivnosti, slobodne aktivnosti, rad ili škola i lični odnosi iz DLQI-a (r=0.67, r=0.80, r=0.66, r=0.62 i r=0.68, redom). Dva instrumenta specifična za dermatologiju (npr. DLQI i Skindex-16), ukoliko se zajedno primenjuju, mogu pružiti komplementarne podatke pri ocenjivanju kvaliteta života pacijenata sa kožnim bolestima.

Cilj ove studije je bio da definišemo faktore koji bi mogli da poboljšaju ishod reanimacije pacijenata koji su doživeli vanbolnički akutni zastoj srca poštujući "Utstein" model sakupljanja podataka. U dvogodišnjoj prospektivnoj studiji ispitano je 200 pacijenata koji su doživeli vanbolnički akutni zastoj srca i faktori koji su povezani sa preživljavanjem. 78% pacijenata je doživelo akutni zastoj srca kardijalne etiologije, 65% u kućnim uslovima, 3,7% je reanimirano od strane spasilaca, 36% je zatečeno u ventrikularnoj fibrilaciji (VF) ili ventrikularnoj tahikardiji (VT) bez pulsa, 64% u asistoliji/električnoj aktivnosti bez pulsa (PEA), 52% pacijenata je intubirano na mestu nastanka akutnog zastoja srca i preživljavanje do otpusta iz bolnice je bilo značajno veće u ovoj grupi pacijenata. Prosečno vreme stizanja do pacijenata bilo je 6,6 minuta. 66,7% pacijenata je defibrilirano nakon 4 i više minuta. 131 (65,5%) pacijent je proglašen mrtvim na terenu, 69 pacijenata je transportovano u bolnicu. 53 (76,8%) pacijenta iz grupe transportovanih je umrlo za vreme transporta ili na odeljenju reanimacije, 7 je umrlo nakon prijema u bolncu a 9 je preživelo do otpusta iz bolnice. Multivarijantnom logističkom regresijom je utvrđeno da su varijable značajno povezane sa preživljavanjem: starosno doba, endotrahealna intbacija na terenu i vreme stizanja do pacijenta. Uspeh reanimacije bio je značajno veći kod mlađih pacijenata, kod onih intubiranih na terenu i kod onih kod kojih je ekipa hitne medicinske pomoći stigla u kraćem vremenskom intervalu.

Human preterm labor is a syndrome that may arise from different causes. Before 30 weeks of gestation, infection appears to predominate amongst these. In later gestation, premature activation of the fetal HPA axis in response to an adverse intrauterine environment, e.g. hypoxemia, undernutrition (UN) or even infection, may underlie the stimulus to prematurity. A third pathway clearly involves vascular thrombotic processes. Tests on sheep have been shown to there is a premature birth which is a significant change was associated with precocious increases in adrenocorticotrophic hormone (ACTH) and cortisol in the fetal circulation, and increased levels of mRNA encoding proopiomelanocortin (POMC) and prohormone convertase-1 (PC-1) in the pars intermedia of the fetal pituitary. It would seem that these different pathways may occur separately, or be activated to different degrees in the same patient.

The extent and frequency of sports injury is often influenced by a variety of exogenous and endogenous factors, including poor physical fitness muscular imbalance, anatomical abnormalities, poor nutrition, and periods of intensive growth. The competing ability must be carefully estimated after injury, taking into account the nature and type of injury, the pain sensitivity as well as the time that passed from the injury. This is usually accomplished by the comparison with the uninjured limb, as well as with functional examinations. We evaluated the frequency and the type of injury in 112 sportsmen in Kosovska Mitrovica. Our results indicate that accurate evaluation of competing ability after injury is an important preventive measure in further sports activities.

U našoj kulturi, upotreba alkohola se uglavnom toleriše. Pri tom, alkohol je lako dostupan, pa čak i predstavlja jedan poseban model ponašanja. Mladi čine rizičnu populaciju za zloupotrebu alkohola pri čemu većina njih počinje da eksperimentiše sa alkoholom u ranoj adolescenciji i rano stvara naviku pijenja. Utvrditi učestalost korišćenja alkohola i stavove prema konzumiranju alkoholnih pića među studentima Medicinskog i Ekonomskog fakulteta u Kosovskoj Mitrovici i povezanost sa njihovim demografskim i socijalno-ekonomskim karakteristikama. Istraživanje je urađeno kao studija preseka na reprezentativnom uzorku studenata Medicinskog i Ekonomskog fakulteta u Kosovskoj Mitrovici, u periodu od 26. do 30. novembra 2013. godine. Kao instrument istraživanja poslužio je Upitnik o ponašanju i zdravlju. Od statističkih metoda korišćeni su hi-kvadrat i Mann- Whitney-ijev test, sa nivoom značajnosti od 0,05. U nedelji koja je prethodila istraživanju alkohol je probao značajno veći deo studenata Ekonomskog fakulteta (55,2%) u odnosu na studente Medicinskog fakulteta (29,9%). Češće su alkoholna pića pili muškarci, stariji studenti i studenti viših godina studija. Najveći deo studenata se izjasnio da je alkohol prvi put probalo u kući uz prisustvo roditelja (37,6%), da je korišćenje alkohola socijalno prihvatljivo u sredinama u kojoj žive (76,1%) i među kolegama (81,6%), i da im ne bi bilo neprijatno kada bi u društvu kolega naručili piće koje nije alkoholno (87%). Skoro svaki treći student medicine i svaki drugi student ekonomije u Kosovskoj Mitrovici je probao alkohol u prethodnoj nedelji, dok većina ocenjuje da je korišćenje alkohola socijalno prihvatljivo u sredinama u kojoj žive i studiraju.

Astma predstavlja veliki zdravstveni problem širom sveta. Poslednjih decenija je uočen porast u prevalenciji i incidenciji astme u pedijatrijskom uzrastu. To je hronična inflamatorna bolest koja se klinički karakteriše rekurentnim respiratornim simptomima, dispnejom, stezanjem u grudima i kašljem.Simptomi su često praćeni reverzibilnim ograničenjem protoka vazduha kroz disanje puteve. U rutinskoj kliničkoj praksi dijagnostika astme u dečjem uzrastu postavlja se na osnovu anamneze, fizikalnog pregleda, odgovora na bronhodilatatore, alergološkog testiranja i ispitivanja plućnih funkcija. Alergološki testovi su primarna dijagnostička metoda u alergologiji. U kliničkoj dijagnostici se najčešće izvodi prick test (PT), zbog svoje osetljivosti, specifičnosti, reproducibilnosti i dobre korelacije sa nivoom serumskog IgE i bronhijalnom reagibilnošću. Istraživanje je preduzeto s ciljem da se utvrdi učestalost pozitivnog nalaza alergijskih kožnih testova na alergene u dece obolele od astme, obzirom da je alergološko ispitivanje jedan od kriterijuma za postavljanje dijagnoze. Ispitivano je 25-oro dece iz kontrolne grupe i 75-oro dece sa astmom. Podelu na grupe vršili smo prema težini astme i tako oformili tri grupe: deca sa lakom, srednje teškom i teškom astmom. Pozitivne kožne probe uočene su u 44,0% dece u kontrolnoj grupi, 84,0% dece sa lakom astmom, 88,0% dece sa sredenje teškom astmom i kod sve dece sa teškom astmom. Najčešće pozitivne probe su na Dermatophagoides: u grupi dece sa teškom astmom 92,0%, sa srednje teškom astmom 75,0% i sa lakom astmom 63,3%, dok su pozitivni testovi na druge alergene bili zastupljeni u manjem procentu.

Transposition veins, in some cases when there is no adequate superficial veins, preferred is model of the vascular access. This approach may be acceptable version vascular access where is not possible to create other shapes. But basilic vein transposition is time consuming and technically challenging procedure with significant perioperative morbidity. Complication rate for basilic vein transposition remains high at 47-71%. We report a patient who underwent transposition basilic vein, and its anastomosis with radial artery, in which developed the digital hypoperfusion ischemic syndrome.